«Мемлекеттік жер кадастрын жүргізу ережесін және Жер учаскелеріне кадастрлық нөмірлерді қалыптастыру мақсаттары үшін облыстарға, республикалық маңызы бар қалаларға, астанаға, облыстық (аудандық) маңызы бар аудандар мен қалаларға берілетін кодтар тізімін бекiту туралы» бұйрық жобасы

Қазақстан Республикасы Жер кодексінің 14-бабының 1-тармағының 16-3) тармақшасына және 155-бабының 4-тармағына сәйкес БҰЙЫРАМЫН:

1. Қоса беріліп отырған:

1) Қазақстан Республикасында мемлекеттік жер кадастрын жүргізу ережесі;

2) Жер учаскелеріне кадастрлық нөмірлерді қалыптастыру мақсаттары үшін облыстарға, республикалық маңызы бар қалаларға, астанаға, облыстық (аудандық) маңызы бар аудандар мен қалаларға берілетін кодтар тізімібекітілсін.

2.Құрылыс, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық істері және жер ресурстарын басқару комитеті заңмен белгіленген тәртіпте:

1) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркелуін;

2).осы бұйрық Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінде мемлекеттік тіркеуден өткеннен кейін 10 күнтізбелік күн ішінде оның «Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі мен ресми бұқаралық ақпарат құралдарында ресми жариялануын;

3) осы бұйрықтың Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігініңинтернет-ресурсында орналастырылуын қамтамасыз етсін.

3..Осы бұйрықтың орындалуын бақылау Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің Бірінші орынбасары К.А. Ускенбаевқа жүктелсін.

4..Аталған бұйрық бірінші ресми жарияланған күннен кейін он күнтізбелік күн өткеннен соң қолданысқа енгізіледі.  

Министр Е. Досаев

1. Осы Ереже Қазақстан Республикасының Жер кодексiне  сәйкес әзiрлендi және мемлекеттік жер кадастрын жүргiзу, жердi сандық және сапалық есепке алу мен жердi бағалау, тiркеу мақсаты үшiн жер учаскелерiн есепке алу, мемлекеттік жер кадастрының мәлiметтерiн беру және кадастр ақпаратын пайдалану тәртібін белгiлейдi.  

2. Қазақстан Республикасында мемлекеттiк жер кадастры (бұдан әрi - кадастр) мемлекеттiк органдарды, жеке және заңды тұлғаларды жер және жекелеген жер учаскелерi туралы ақпаратпен қамтамасыз ету мақсатында жүргiзiледi.

Қазақстан Республикасының мемлекеттік жер кадастрын жүргізу жөніндегі қызмет мемлекеттік монополияға жатады және оны Қазақстан Республикасы Үкіметінің шешімі бойынша құрылған, шаруашылық жүргізу құқығындағы республикалық мемлекеттік кәсіпорын (бұдан әрі - кадастр жүргізетін кәсіпорын) жүзеге асырады.

Мемлекеттік жер кадастрын жүргізуге технологиялық байланысты қызметке:

1) жергілікті жерде әкімшілік-аумақтық бірліктердің, ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың, мемлекеттік орман және су қорлары жерлерінің шекараларын белгілеу;

2) жер пайдалануды қалыптастыру жөніндегі жобаларды, бүлінген жерлерді қалпына келтіру жобаларын жасау, мемлекет меншігіндегі жер қатарынан жер учаскелерін беру кезінде жергілікті жерде олардың шекараларын белгілеу;

3) мемлекет меншігіндегі және ауыл шаруашылығы өндірісін жүргізу үшін жер пайдалануға берілген жер учаскелері бойынша шаруашылықішілік жерге орналастыру жобаларын әзірлеу жатады.

Мемлекеттік монополия субъектісі өндіретін және (немесе) өткізетін тауарлардың (жұмыстардың, көрсетілетін қызметтердің) бағаларын Қазақстан Республикасының Үкіметі белгілейді.

3. Тұйық шекарада бөлiп шығарылған, белгiленген тәртiппен жер құқығы қатынастары субъектiлерiне бекітілген жер учаскесi кадастрдың деректерiн есепке алу мен оларды сақтау бiрлiгi болып табылады. Кадастрда әрбiр жер учаскесi үшiн оны кеңiстiкте бiр мәндi бөлуге, мөлшерiн және орналасқан жерiн айқындауға мүмкiндiк беретiн сәйкестендіру сипаттамалар, сондай-ақ учаскенiң кадастрлық бағалау құны белгiленедi.  

4. Кадастрдың құрамына жер учаскесiнiң меншiк иелерi мен жер пайдаланушылар туралы ақпарат кiредi.  

5. Жер учаскесi туралы мәлiметтер осы учаскеге бекітілiп берiлген нөмiрi, орналасқан жерi, шекарасы және мәтіндiк сипаттамасы көрсетiлетiн жер-кадастрлық карталармен ара қатынаста болады.  

6. Мемлекеттік жер кадастрының мәліметтерін қалыптастыру топографиялық-геодезиялық, аэроғарыштық, картографиялық, жерге орналастыру жұмыстарын, топырақ зерттеу, геоботаникалық зерттеулер мен іздестірулер, жер мониторингі жөніндегі жұмыстарды, жерді сандық және сапалық есепке алуды жүргізумен, нақты жер учаскесіне жер-кадастр ісін жасаумен, жер-кадастр карталары мен жер учаскесіне сәйкестендіретін құжат дайындаумен қамтамасыз етіледі.

   7. Деректердi жинақтау жер учаскесiнiң кадастрлық нөмiрi, жеке немесе заңды тұлғалардың - жер учаскесiне құқық субъектiлерiнiң атауы, атқарушы органдардың кесiмдерi мен өзге де заңнамада көзделген құжаттар, жер учаскесiнiң орналасқан орны мен мөлшерi, кадастрлық (бағалау) құны, жер учаскесіне құқығы, мақсатты тағайындауы, бөлiнетiндiгi және бөлiнбейтiндiгi, жер учаскесiне сервитуттар туралы, сондай-ақ атқарушы органдар белгiлеген оны пайдалану жөніндегі шектеулер туралы ақпараттар тiркелетiн және caқталатын республикалық маңызы бар қаланың, астананың тиісті аудандарының    (облыстық маңызы бар қалалардың) деңгейiнде жүргiзіледi.  

Көрсетілген деректер аудандар (облыстық маңызы бар қалалар), облыстар, республикалық маңызы бар қала астана және тұтастай алғанда Қазақстан Республикасы бойынша өзара салыстыруға мүмкiндiк беретiн меншiк нысандары, жер санаттары бойынша жүйелендiріледi.

8. Қазақстан Республикасының бүкіл аумағында Кадастрды жүргізу бірыңғай жүйе бойынша жүзеге асырылады және ол жер учаскелері туралы мәліметтерді жинау, құжаттау, жинақтау, өңдеу, есеп жүргізу және сақтау жөніндегі дәйекті іс-қимыл болып табылады.

9. Жер учаскелерiнiң желiлiк және алаңдық сипаттамаларын бейнелеу және өзгерістер енгізу мүмкiндiгiн қамтамасыз етуге тиiстi жер-кадастрлық карталар Кадастрдың картографиялық негiзi болып табылады.  

Жер-кадастрлық карталардың масштабы есепке алу бірлігінің мөлшеріне және Кадастрды жүргiзудiң деңгейiне байланысты таңдалады.  

Кадастрды автоматтандырылған жүргiзу кезiнде картографиялық негiз геоақпараттық технологияларды қолданумен және қағаз жеткiзгiштермен көшiрмелерiн дайындаумен электрондық карта түрiнде қалыптастырылады.  

10. Жер учаскелерi туралы ақпарат учаскелер мен жер алқаптарының шекарасы мен алаңдары өзгерген кезде жүйелi түрде жаңартылады.  

11. Жер учаскесi, егер оның белгiленген шекарасы болса және оған жер-кадастрлық iс жүргiзілсе, түпкiлiктi қалыптастырылған болып саналады. Жер-кадастрлық iс - жер учаскесiнiң қалыптасуы туралы iс, оған жер учаскесi туралы құжаттар кiргiзiледi.  

11-1. Мемлекеттiк меншiктегi жерлерден берiлетiн жер учаскелерiне жер-кадастр iстерiн кадастрды жүргiзетiн мемлекеттiк кәсiпорындар облыстардың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың), аудандардың (облыстық маңызы бар қалалардың) жергiлiктi атқарушы органдарының, аудандық маңызы бар қала, кент, ауыл (село), ауылдық (селолық) округтер әкiмдерiнiң шешiмдерi, Қазақстан Республикасының Жер кодексiнде белгiленген құзыретiне сәйкес, облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың), ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жер қатынастары жөнiндегi уәкiлеттi органы бекiткен жерге құқық беру туралы жерге орналастыру жобасы және жер учаскесiнiң шекараларын белгiлеу жөнiндегi материалдар негiзiнде жүргiзедi.

12. Жеке және заңды тұлғаларға иелік ету не пайдалану құқығымен бұрын берілген жер учаскелерін жеке меншікке немесе пайдалануға беруді алғашқы ресімдеу кезінде жер-кадастрлық істер олардың жер учаскелерінің орналасқан жері бойынша кадастрды жүргізетін кәсіпорындарға берілетін өтініштерінің негізінде жүргізіледі.

Өтінішке жер учаскесіне құқықты куәландыратын құжаттар, ал олар болмаған кезде - бұл учаскені берген атқарушы органның шешімімен учаске шекарасының сызбасы (схемасы) қоса беріледі.

Жеке және заңды тұлғаларға иелік ету не пайдалану құқығымен бұрын берілген жер учаскелері бойынша кадастрды жүргізетін кәсіпорындар жер учаскелерін жергілікті жерде зерттеуді жүзеге асырады. Олардың шекаралары, алаңдары және мақсатты тағайындауы өзгергені анықталған жағдайда, бұл өзгерістер облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың), аудандардың (облыстық маңызы бар қалалардың) жергілікті атқарушы органының, аудандық маңызы бар қала, кент, ауыл (село), ауылдық (селолық) округтер әкімінің олардың Қазақстан Республикасының Жер кодексінде  белгіленген құзыретіне сәйкес қайта бекітуіне жатады немесе мүдделі тараптар арасында жасалатын шартта көрсетіледі.

13. Азаматтардың немесе мемлекеттік емес заңды тұлғалардың меншігіндегі жерден учаске құру бөлінетін жер учаскесінің бөлігімен мәміле жасалған кезде жер учаскесінің орналасқан жері бойынша облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың), ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органына берілетін олардың бөлінетін жер учаскесін бөлу туралы өтініштері негізінде жүргізіледі.

Өтінішке жер учаскесіне жеке меншік құқығы туралы құжаттар қоса беріледі.

Бөлудің нәтижесінде пайда болған жер учаскелеріне Қазақстан Республикасының Жер кодексінде  белгіленген құзыретіне сәйкес облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың), ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органы бекіткен жер учаскесін бөлу туралы жерге орналастыру жобасы және жер учаскесінің шекараларын белгілеу жөніндегі материалдар негізінде жаңа жер-кадастр ісі жүргізіледі, ал бөлінетін жер учаскесіне бұрын жүргізілген жер-кадастр ісі кадастрды жүргізетін кәсіпорынның мұрағатында сақталады.

Бөлу нәтижесінде қалыптасқан жер учаскелеріне кадастрды жүргізетін кәсіпорын жаңа сәйкестендіру құжаттарын дайындайды және береді.

13-1. Азаматтық-құқықтық мәмілелерді жүзеге асыру нәтижесінде не Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген өзге де негіздер бойынша жер учаскесіне құқықтары ауысқан жағдайда сәйкестендіру құжаты оны алушыға немесе басқа құқық иесіне беріледі.  

Жер учаскесінің сәйкестендіру сипаттамаларында өзгерістер болмаған жағдайда, Кадастрды жүргізетін мамандандырылған кәсіпорын жаңа сәйкестендіру құжатын бермейді, ал жаңа құқық иеленуші туралы жазба жер-кадастрлық кітапқа және жерлердің бірыңғай мемлекеттік тізіліміне енгізіледі.

Жер учаскесінің есептік деректеріне жер учаскесіне меншік құқығының немесе жер пайдалану құқығының ауысуы туралы мәліметтерді енгізу оларға жылжымайтын мүлікке құқықтарды мемлекеттік тіркеуді жүзеге асыратын орган ұсынатын материалдар негізінде жүргізіледі.

Осы жер учаскесін кадастрлық есепке қойғаны туралы (жаңа құқық иесі туралы мәліметтермен бірге) кадастрды жүргізетін кәсіпорын екі апта мерзімде жер учаскесі орналасқан жердегі республикалық маңызы бар қаланың, астананың, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) атқарушы органына хабарлайды.

13-2. Жеке немесе мемлекеттік емес заңды тұлға бұрын өзіне жер пайдалануға берілген жер учаскесін жеке меншікке сатып алған жағдайда жаңа жер-кадастрлық іс жүргізілмейді.

Жер учаскесінің орналасқан жері бойынша облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың), ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органы беретін жер учаскесін сатып алу-сату туралы жасалған шартының болуы, оның сатып алу бағасы төлемінің жүргізілгені, сондай-ақ жер учаскесін бөліп-бөліп төлеу тәртібімен сатқан кезде мәміле жасасуға тыйым салынуы (кепілге беруді қоспағанда) туралы анықтаманың негізінде кадастрды жүргізетін кәсіпорын жер учаскесіне жаңа сәйкестендіру құжатын дайындайды және береді.

14. Азаматтардың және заңды тұлғалардың меншiгіндегі немесе пайдалануындағы жерден мемлекеттік мұқтаждықтар үшiн жер учаскесiн қалыптастыру кезiнде оған жүргiзiлген жер-кадастрлық iске жаңа учаскенi құру үшiн негiз болып табылатын жер учаскесiн мемлекеттік қажеттiктер үшiн алу туралы атқарушы органның шешiмi не соттың шешiмi, сондай-ақ жоспар (шекара сызбасы) және басқа құжаттар кiргiзіледi.  

15. Мемлекеттік мұқтаждар үшiн жасалатын жер учаскесінің бір бөлігін алып қою жағдайында жаңа жер-кадастрлық iс жүргiзiлмейдi. Жер учаскесiн қайта ұйымдастыру процесiмен бiрге жүретiн барлық құжаттар осы учаскеге бұрын жүргiзілген жер-кадастрлық iске кiргiзiледi.  

15-1. Бірнеше жер учаскелері бірге қосылған кезде жаңа кадастрлық ісі ашылады, оған осы учаскелерге бұрын жүргізілген кадастрлық істер жинақталады. Біріктіру нәтижесінде құрылған жер учаскесіне жаңа сәйкестендіру құжаты дайындалады.

16. Азаматтар мен заңды тұлғалардан ерiксiз алуға не тәркiлеуге жататын жер учаскесiнiң жер-кадастрлық iсiне сот-атқарушылық iс жүргiзу құжаттары кiргiзiледi.  

17. Қалыптастырылған жер-кадастрлық iс жер учаскесiн жер-кадастрлық кiтабына жазу және бірыңғай мемлекеттік жер тізіліміне жер учаскесі туралы мәліметтерді енгізу үшiн негiз болады.  

Бірыңғай мемлекеттік жер тізілімі құқықтық, сәйкестендіру, экономикалық және басқа да сипаттамаларды қамтитын Кадастр құрамындағы жер учаскелерін есепке алудың қорытынды құжаты болып табылады.

18. Жер-кадастрлық кiтабы жер учаскелерi есепке алынатын, жердiң кеңiстiк, табиғи және шаруашылық жағдайы туралы анық мәлiметтер қамтылатын құжат болып табылады.  

19. Жердiң жер-кадастрлық картасы жер учаскелерiнiң орналасқан жерiн, мөлшерлерiн және шекараларын көрнектi кескiндеу, бiрiктiру және бөлу кезіндегі олардың өзгерістерiн есепке алу мақсатында құрылады және жүргiзіледi. Кадастр және жер учаскелерiн есепке алу үшiн жер-кадастрлық карталар жүргiзу осы Ереженiң 39  және 41-42-тармақтарында  көзделген тәртiппен жүзеге асырылады.  

20. Кадастр қағаз жеткiзгiшпен жүргiзіледi және ақпараттарды жинақтаудың, өңдеудiң және сақтаудың электрондық жүйелерiн пайдалана отырып жүргiзілуi мүмкiн.  

21. Кадастрдың автоматтандырылған ақпараттық жүйелерi жұмыс iстеу тәртібін жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілетті орган айқындайтын мамандандырылған бағдарламалық-техникалық кешендердiң базасында құрылады.  

22. Жер-кадастрлық құжаттама мынадай талаптарға сәйкес болуы тиiс:  

барлық деректемелердi (оларды шығарушы органның, мекеменiң, ұйымның атауын, күнiн, құжаттың нөмiрiн, мекен-жайын (құжатты алушыны) көрсету) толтыра отырып белгіленген үлгiдегi бланкілерде орындалады;  

жер учаскелерi шекараларының жоспарларын (сызбаларын) дайындау жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілеттi орган белгiлейтiн техникалық талаптарға сәйкес жүзеге асырылады;  

мемлекеттік құпияға жатқызылған жер учаскелерiнiң жоспарларында (сызбаларында) қамтылатын мәлiметтер олардың құпиялылығын қамтамасыз ететiн белгiленген ережелерге сәйкес пайдаланылады және сақталады.

23. Қазақстан Республикасының аумағында орналасқан жер учаскелерi жерге меншiк нысанына, жер учаскелерiнiң мақсатты тағайындауына және оларды пайдаланудың рұқсат етiлген сипатына қарамастан, кадастрлық есепке алуға жатады.  

Жер учаскелерiн кадастрлық есепке алу олардың орналасқан жерiнде бiрыңғай әдiстеме бойынша жүргiзіледi.  

Жерлердің сапасын есепке алу жерді экономикалық бағалауды және жер мониторингін жүргізуді, топырақты зерттеуді, геоботаникалық, агрохимиялық зерттеулерді және топырақты бонитеттік бағалауды жүргізуді қамтиды.

Жерді сандық және сапалық есепке алу олардың нақты жағдайы және пайдаланылуы бойынша жүргiзіледi. Барлық өзгерістер олар жергiлiктi жерде болғаннан кейiн тiркеледi. Жердi есепке алудың деректерi әрбiр жер учаскесi бойынша жер-кадастрлық кiтапқа және бірыңғай мемлекеттік жер тізіліміне енгiзiледі.  

Есептiк деректер жер учаскелерi, елдi мекендер, аудандар (облыстық маңызы бар қалалар), облыстар, астана, республикалық маңызы бар қала бойынша қалыптастырылады. Бұл ретте ерекше қорғалатын табиғи және тарихи-мәдени объектiлер орналасқан учаскелер бөлек көрсетiледi.  

Барлық санаттағы жерлер есепке алуға жатады және ол жер алқаптарының түрлерi бойынша жүргiзіледi.  

Жердiң мөлшерi, орналасқан жерi, саны мен сапасы туралы қажеттi мәлiметтер оларды бастапқы есепке алу кезiнде тiркелер, ал жердiң құрамында, олардың сапасы мен пайдалану түрiнде болған өзгерістер жердiң ағымдағы есебiн жүргiзу процесiнде анықталады.  

24. Кадастрлық деректердi нақтылау және жаңарту мақсатында:  

  1) жер учаскелерiнiң иелерi мен жер пайдаланушылар, уәкілеттi лауазымды тұлғалар мен тиiстi әкiмшілiк-аумақтық бiрлiктердегi (ауыл (село), кент облыстық және, аудандық маңызы бар қала) жергілiктi атқарушы органдар есепті жылдың 1 қарашасындағы жағдай бойынша жыл сайын республикалық маңызы бар қаланың, астананың, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органына    тиiсiнше жердiң жай-күйi мен пайдаланылуы, меншiктегi және пайдаланудағы, сондай-ақ тиiстi әкiмшiлiк-аумақ бiрлiктердiң (ауыл (село), кент, аудандық және облыстық маңызы бар қалалар) әкiмдерiнiң қарауындағы жерлердiң құрамында болып жатқан өзгерістер туралы белгiленген нысан бойынша есептер ұсынады;  

Республикалық маңызы бар қаланың, астананың, аудандардың (облыстық маңызы бар қалалардың) жер қатынастары жөнiндегi уәкiлеттi органы ұсынылған есептердi қарайды әрi бекiтедi және оларды болған өзгерiстердi жер-кадастр кiтабына және бiрыңғай мемлекеттiк жер тiзiлiмiне енгiзу үшiн кадастр жүргiзетiн кәсiпорындарға жiбередi.

2) Облыстың (республикалық маңызы бар қалалардың, астананың), аудандардың (облыстық маңызы бар қалалардың) жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органдары жерлердің бар-жоғы және олардың санаттар, жер учаскелерінің меншік иелері, жер пайдаланушылар мен алқаптардың бөлінуі туралы жыл сайынғы есептерді (жер балансын), сондай-ақ есепті жылдың 1 қарашасындағы жағдай бойынша Қазақстан Республикасының аудандары (облыстық маңызы бар қалалары), республикалық маңызы бар қаласы, астанасы, облыстары бойынша мемлекеттің жер учаскелерін меншікке сатуы туралы мәліметтерді жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілетті орган әзірлейтін және мемлекеттік статистика саласындағы орталық уәкілетті орган бекітетін нысандар бойынша жасайды.

Жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілетті орган облыстардың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың) жер балансының деректері негізінде Қазақстан Республикасының жер балансын жасайды.

Кадастрды жүргiзетiн кәсiпорындар 5 жылда бiр рет аудандар (облыстық маңызы бар қалалар), облыстар, республикалық маңызы бар қала, астана бойынша және тұтастай алғанда республика бойынша жерлердiң сапалық жай-күйі туралы есептер жасайды.

25. Жердiң сапасын есепке алу және кадастрлық бағалау:  

мақсатты тағайындауын ескерiп, жер учаскесiн пайдалану тиiмділiгiн анықтау;  

жер учаскесiн жеке меншiкке сатқан кезде оның бағасын (жер учаскесiн жалдау құқығын сату төлемiн) анықтау;  

салық салу;  

жер учаскесiн мемлекеттік мұқтаждықтар үшiн ерiксiз алу кезiнде және иелiктен айыру жағдайында сатып алу бағасы мен төлем мөлшерiн сотпен анықтау мақсатында жүргiзiледi.  

Жерді мемлекеттік кадастрлық бағалау жер учаскелерінің кадастрлық (бағалау) құнын анықтауды; елді мекендерде жер учаскелері үшін төлемақының базалық ставкаларына түзету коэффициенттерін белгілей отырып, олардағы бағалау аймақтары шекараларының схемаларын жасауды; жер учаскелері үшін төлемақының базалық ставкаларын есептеу; ауыл шаруашылығын жүргізуге байланысты емес мақсаттар үшін ауыл шаруашылығы алқаптарын алып қою кезіндегі ауыл шаруашылығы өндірісіндегі шығасыны анықтауды қамтиды.

Жердiң сапасы және оның кадастрлық бағасы туралы мәлiметтер әрбiр жер учаскесi бойынша жер-кадастрлық кiтапта көрсетiледi.  

26. Жердің бар-жоғы, олардың санаттар, жер учаскелерінің меншік иелері, жерді пайдаланушылар және алқаптар бойынша бөлінуі туралы есептерді (жер балансын) осы Ереженің 24-тармағына сәйкес мыналар жасайды:

аудан және облыстық маңызы бар қала бойынша - аудандардың және облыстық маңызы бар қалалардың жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органы және есепті жылдың 1 қарашасынан кешіктірмей жер қатынастары жөніндегі облыстық уәкілетті органға ұсынады;

облыс, республикалық маңызы бар қала және астана бойынша - аудандардың және облыстық маңызы бар қалалардың деректері негізінде облыстың, республикалық маңызы бар қалалардың, астананың жер қатынастары жөніндегі уәкілетті органы және есепті жылдың 20 қарашасынан кешіктірмей жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілетті органға ұсынады.

Жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкiлеттi орган есептi жылдан кейiнгi 20 қаңтардан кешiктiрмей, Қазақстан Республикасы жерiнiң (республикалық маңызы бар қалалар, облыстар бойынша және тұтастай алғанда республика бойынша) бар-жоғы, олардың сапалық жағдайы және пайдаланылуы туралы есептi алқада қарайды.  

Жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілеттi орган жиынтық талдамалы есептің көшірмесін Қазақстан Республикасының Экономика және бюджеттік жоспарлау министрлігіне, Ауыл шаруашылығы министрлігіне, Қоршаған ортаны қорғау министрлігіне және Қазақстан Республикасының Статистика жөніндегі агенттігiне жолдайды.

27. Тiркеу мақсаты үшiн жер учаскелерiн және олардағы жылжымайтын мүлiктi есепке алу меншiк құқығы мен басқа да құқықтарды, сондай-ақ жылжымайтын мүлiкке ауыртпалықты мемлекеттік тiркеудi қамтамасыз ететiн қажеттi шарт болып табылады.  

28. Жер учаскелерiн есепке алу кезiнде мына деректердi тiркеу мiндеттi болып табылады:  

жер учаскесi иесiнiң немесе оны пайдаланушының аты-жөнi;  

жер учаскесінiң алаңы;  

жер учаскесiне меншiктiң нысаны;  

жер учаскесiнiң мақсатты тағайындалуы;  

жер учаскесiн пайдаланудағы шектеулер және ауыртпалықтар;  

жер учаскесiнiң бөлiнетiндiгi немесе бөлiнбейтiндiгi;  

жер учаскесiнiң кадастрлық нөмiрi;  

29. Жер кадастрын жүргізгенде әрбір жер учаскесіне жер учаскесінің орналасқан жерін анықтау (сәйкестендіру) мақсатында жеке, Қазақстан Республикасының аумағында қайталанбайтын, учаске біртұтас болып тұрғанша сақталатын, кадастрлық нөмір беріледі. Жер-кадастрлық іс те осындай нөмірге сәйкестендіріледі.

30. Жеке және заңды тұлғалар жер учаскесіне кадастрлық нөмірді беру және жер учаскесіне ескі үлгідегі сәйкестендіру құжатын жаңасына ауыстыру үшін жер учаскесінің орналасқан жері бойынша кадастрды жүргізетін кәсіпорынға өтінішпен жүгінеді.

Өтінішке жер учаскесіне қолданыстағы сәйкестендіру құжатының түпнұсқасы қоса беріледі.

31. Жер учаскесiн сәйкестендiру оны жер-кадастрлық картада көрсету жөніндегі жұмыстарды жүргiзу бұл учаскенiң нақты шекараларын, шектеулер мен ауыртпалықтардың бар-жоғын айқындаудан, басқа тұлғалар құқықтарының сипатын, сондай-ақ мақсатты пайдаланылуын анықтаудан басталады. Жер учаскесiнiң шекарасын белгiлеу және оларды ресiмдеу рәсiмдерi жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкiлеттi органның бұйрықтарына сәйкес жүргiзiледi.  

32. Жер учаскесiн сәйкестендiру жөнiндегi жұмыстардың нәтижелерi бойынша кадастр жүргізетін кәсiпорын жер учаскесiне кадастрлық нөмiр бередi, ескi үлгiдегi құжатқа тиiстi белгi жасайды және оны өтiнiш берушiге бередi. Жер учаскесiне кадастрлық нөмiрдi бергенi туралы ақпарат жер учаскесiнiң орналасқан жерi бойынша жер қатынастары жөнiндегi тиiстi уәкiлеттi органға ұсынылады.

Өтініш берушінің қалауы бойынша жер учаскесіне құқығы туралы ескі үлгідегі құжатты жаңа сәйкестендіру құжатын ауыстыру жүзеге асырылады.

Жер-кадастрлық кітапқа, кадастрлық іске және мемлекеттік жер тізіліміне тиісті жазба жасалады.

33. Кадастрлық нөмiрдi құру:  

облыстың немесе республикалық маңызы бар қалалардың, астананың коды мен;  

ауданның немесе облыстық (аудандық) маңызы бар қаланың кодымен;  

есептi кварталдың кодымен;  

жер учаскесiнiң есептi кварталдағы реттiк нөмiрiмен айқындалады.  

Есептік орамдар: елді мекеннің орамы, жұмысшылар кенттері мен селолық елді мекендер, бағбандық және саяжайлық қоғамдар, шоқ ормандар, желілік объектілер: темір жолдар, автомобиль жолдары, бөліп берілген белдеулерімен жердегі, жер үстіндегі және жер астындағы құбырлар және басқалар болуы мүмкін.  

Ескерту.  

Жер учаскесi кадастрлық нөмiрiнiң екi алғашқы саны облыстың немесе республикалық маңызы бар қалалардың, астананың кодын, одан кейінгi үшеуi ауданның немесе облыстық (аудандық) маңызы бар қаланың, одан кейінгi тағы үшеуi - есептi кварталдың кодын және соңғы үш сан - есептi кварталдың iшiндегі жер учаскесiнiң реттiк нөмiрiн бiлдiредi.  

Есептi квартал ішінде жер учаскелерiнiң саны 999-дан асқан жағдайда, осы есептi квартал iшінде қалыптасатын келесi жер учаскелерiне төрт таңбалы реттік нөмiр берiледi.  

34. Есептi кварталдардың және/немесе аудандардың, облыстық (аудандық) маңызы бар қалалардың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың iшiндегi есептi кварталдардың кодтары мен жер учаскелерiнiң кадастрлық нөмiрлерiн кадастрды жүргiзетiн кәсiпорындар береді.

35. Егер осы Ережеге сәйкес есептi кварталға код беру объективтi себептер бойынша мүмкiн болмаса, онда осы кварталдың iшіндегі жер учаскелерiне уақытша (шартты) кадастрлық нөмiрлер берiледi. Бұл жағдайда мұндай кварталдың коды нақты есептi кварталдағы кадастрлық нөмiрдiң шартты белгiсiн көрсетуге тиiс «9» санынан басталады. Есептi кварталдың заңды мәртебесiн кейiннен анықтау кезiнде бұрын берiлген шартты нөмiрдi көрсете отырып оған нағыз код беріледi.  

36. Жер учаскесiн бiрнеше бөлiкке бөлу немесе бiрнеше жер учаскелерiн бiреуге бiрiктiру кезiнде ескi нөмiрлер жойылады және жаңа кадастрлық нөмiрлер берiледi.  

37. Бүтiн жер учаскесiне меншiк құқығы немесе жердi пайдалану құқығы басқа меншiк иесiне немесе жердi пайдаланушыға ауысқан кезде жер учаскесiнiң кадастрлық нөмiрi ауыстырылмайды.  

38. Кадастрды жүргiзетiн кәсiпорын жер учаскесiне кадастрлық нөмiр берiлгені және бұл учаскенiң кадастрлық есепке қойылғаны туралы өтiнiш берушi мен тiркеушi органға хабарлайды. Өтiнiш берушiге жер учаскесiнiң жаңа кадастрлық нөмiрi бар және жер-кадастр картасындағы (схемадағы) өзгерiстер қамтылған жер-кадастр картасының (схеманың) тиiстi бөлiгiнiң расталған көшiрмесi беріледi.

39. Кадастрды жүргiзудiң деңгейiне қарай жер-кадастрлық карталар (схемалар):  

Қазақстан Республикасының жер-кадастрлық картасы (схемасы) облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың шекаралары мен кодтары көрсетiле отырып;  

облыстың жер-кадастрлық картасы (схемасы) аудандардың және облыстық (аудандық) маңызы бар қалалардың шекаралары мен кодтары көрсетiле отырып;  

республикалық маңызы бар қаланың, астананың жер-кадастрлық картасы қаланың iшіндегі аудандардың шекаралары мен кодтары көрсетiле отырып;  

ауданның, облыстық (аудандық) маңызы бар қаланың жер-кадастрлық картасы (схемасы) есепті кварталдардың шекаралары мен кодтары көрсетiле отырып;  

есептi кварталдың жер-кадастрлық картасы (схемасы) жер учаскелерiнiң шекаралары мен кадастрлық нөмірлері көрсетiле отырып бақылау жағдайында құрылады және ұсталады.  

40. Жер-кадастрлық картада (схемада) жер учаскелерiнiң шекаралары жер учаскелерiне сәйкестендіру құжаттарына және картаның (схеманың) масштабындағы жерді пайдалану жоспарларына сәйкес көрсетiледi.  

41. Қажет болған кезде жер-кадастрлық карталар (схемалар) бiрнеше бөлiкте дайындалуы мүмкiн.  

42. Жер-кадастр карталарын (схемаларын) жүргiзудi және кейiннен жаңартуды кадастрды жүргiзетiн кәсiпорындар жүзеге асырады.

43. Мыналар Кадастрдың мәлiметтерiн пайдаланушылар болып табылады:  

аумақтарды дамытуды жоспарлау, жерді аймақтарға бөлу, табиғат ресурстарын ұтымды пайдалану жөніндегі жобалар мен схемаларды әзірлеу мәселелері, жер ресурстарын басқаруға байланысты басқа да мәселелер бойынша - мемлекеттік басқару органдары;

жылжымайтын мүлікке құқықтарды мемлекеттік тіркеу саласындағы уәкілетті органдар;  

мемлекеттік статистика саласындағы органдар;  

құрылыс салуға жер учаскелерiн таңдау және беру (сату) мәселелерi бойынша - құрылыс және басқа объектiлерге тапсырыс берушiлер;  

жобалау-iздестiру және ғылыми-зерттеу жұмыстарын орындау үшiн бастапқы деректер алу мәселелерi бойынша - жобалау, iздестiру, ғылыми-зерттеу ұйымдары;  

мемлекеттік қала құрылысы кадастрын жүргiзу, қала құрылысы және басқа да құжаттаманы әзiрлеу мәселелерi бойынша - сәулет-қала құрылысы қызметi саласындағы уәкiлеттi органдар;  

табиғи ресурстардың пайдаланылуын және қоршаған ортаның жай-күйiн бақылауды жүргiзу, табиғат қорғау iс-шараларын әзiрлеу мәселелерi бойынша - қоршаған ортаны қорғау саласындағы уәкiлеттi органдар;  

жер салығын есептеу мәселелерi бойынша - салық қызметiнiң органдары; өзге де жеке және заңды тұлғалар.  

44. Белгiлi бiр жер учаскесi туралы кадастрдың мәлiметтерi қағаз немесе магниттiк жеткiзгiштерде, сондай-ақ техникалық және телекоммуникациялық байланыс құралдары қолданыла отырып, Кадастр деректерi банкiне тiкелей санкцияландырылған рұқсат түрiнде жер учаскесiн есепке алу орны бойынша заңнамада белгіленген тәртіппен берiледi.  

45. Кадастрдың жер учаскелерi туралы мәлiметтерi жер-кадастрлық карталармен (жоспарлармен) ара қатынаста болады.  

Кадастрдың мемлекеттік құпияларды және өзге де шектеулерді қамтымайтын мәлiметтерi жалпыға қол жетiмдi болып табылады және мүдделi жеке және заңды тұлғаларға ақылы негiзде берiледi.  

Кадастрдың мәлiметтерiн мемлекеттік органдарға беру осы мақсаттарға көзделген бюджет қаражаты есебінен тегін негізде жүзеге асырылады.  

45-1. Жер учаскелерiне арналған жер-кадастр iстері, жер-кадастр кiтаптары, бiрыңғай мемлекеттiк жер тiзiлiмi кадастрды жүргiзетiн кәсiпорынның мұрағатында тұрақты түрде сақталуға тиiс.

46. Кадастрдың мәлiметтерiн алу режимiн бұзу немесе анық емес ақпараттарды ұсыну заңнамалық кесімдерде көзделген жауапкершілікке әкеп соқтырады.

 
 
 
     Әкiмшiлiк-аумақтық бiрлiк                Коды              
  
 
 
 
               1                               2                
  
 
 
 
                   Ақмола облысы - 01                           
  
                                                               
  
Ақкөл                                          001              
  
Астрахан                                       002              
  
Атбасар                                        003              
  
Сандықтау                                      004              
  
Аршалы                                         005              
  
Ерейментау                                     006              
  
Егiндiкөл                                      007              
  
Қорғалжын                                      008              
  
Бұланды                                        009              
  
Целиноград                                     011              
  
Шортанды                                       012              
  
Ақкөл қаласы                                   014              
  
Атбасар қаласы                                 015              
  
Ерейментау қаласы                              016              
  
Макинск қаласы                                 017              
  
Степногор қаласы                               018              
  
Шаңтөбе кентi                                  019              
  
Зеренді                                        160              
  
Щучье                                          171              
  
Еңбекшілер                                     172              
  
Заозерный кентi                                173              
  
Көкшетау қаласы                                174              
  
Степняк қаласы                                 176              
  
Щучье қаласы                                   177              
  
Жарқайың                                       275              
  
Есіл                                           277              
  
Жақсы                                          278              
  
Державин қаласы                                283              
  
Есіл қаласы                                    284              
  
Красногор кентi                                285              
  
                                                               
  
                 Ақтөбе облысы - 02                             
  
                                                               
  
Алға                                           022              
  
Байғанин                                       023              
  
Әйтеке би                                      024              
  
Ырғыз                                          025              
  
Мұғаджар                                       027              
  
Қарғалы                                        028              
  
Мәртeк                                         029              
  
Темір                                          031              
  
Ойыл                                           032              
  
Қобда                                          033              
  
Хромтау                                        034              
  
Шалқар                                         035              
  
Ақтөбе қаласы                                  036              
  
Алға қаласы                                    037              
  
Қандыағаш қаласы                               038              
  
Темір қаласы                                   039              
  
Хромтау қаласы                                 040              
  
Шалқар қаласы                                  041              
  
Ембi қаласы                                    042              
  
                                                               
  
                Алматы облысы - 03                              
  
                                                               
  
Балқаш                                         043              
  
Еңбекшiқазақ                                   044              
  
Жамбыл                                         045              
  
Iле                                            046              
  
Қарасай                                        047              
  
Райымбек                                       050              
  
Талғар                                         051              
  
Ұйғыр                                          052              
  
Есiк қаласы                                    054              
  
Қапшағай қаласы                                055              
  
Қасқелең қаласы                                056              
  
Талғар қаласы                                  057              
  
Ақсу                                           254              
  
Алакөл                                         255              
  
Қаратал                                        259              
  
Кербұлақ                                       260              
  
Көксу                                          261              
  
Панфилов                                       262              
  
Сарқанд                                        263              
  
Ескелдi                                        264              
  
Жаркент қаласы                                 266              
  
Сарқант қаласы                                 267              
  
Tалдықорған қаласы                             268              
  
Текелi қаласы                                  269              
  
Үштөбе қаласы                                  270              
  
Ушарал қаласы                                  271              
  
                                                               
  
                 Атырау облысы - 04                             
  
                                                               
  
Жылыой                                         059              
  
Индер                                          060              
  
Исатай                                         061              
  
Қызылқоға                                      062              
  
Құрманғазы                                     063              
  
Мақат                                          064              
  
Махамбет                                       065              
  
Атырау қаласы                                  066              
  
                                                               
  
             Шығыс Қазақстан облысы - 05                        
  
                                                               
  
Глубокий                                       068              
  
Зайсан                                         069              
  
Зырян                                          070              
  
Қатон-Қарағай                                  071              
  
Күршiм                                         072              
  
Тарбағатай                                     078              
  
Ұлан                                           079              
  
Шемонаиха                                      080              
  
Зайсан қаласы                                  081              
  
Зырян қаласы                                   082              
  
Риддер қаласы                                  083              
  
Серебрянск қаласы                              084              
  
Өскемен қаласы                                 085              
  
Шемонаиха қаласы                               086              
  
Абай                                           236              
  
Аягөз                                          239              
  
Бесқарағай                                     240              
  
Бородулиха                                     241              
  
Жарма                                          243              
  
Көкпектi                                       244              
  
Үржар                                          248              
  
Аягөз қаласы                                   251              
  
Семей қаласы                                   252              
  
Шар қаласы                                     253              
  
                                                               
  
                  Жамбыл облысы - 06                            
  
                                                               
  
Байзақ                                         087              
  
Жамбыл                                         088              
  
Жуалы                                          089              
  
Қордай                                         090              
  
Т.Рысқұлов атындағы                            091              
  
Мерке                                          092              
  
Мойынқұм                                       093              
  
Сарысу                                         094              
  
Талас                                          095              
  
Шу                                             096              
  
Тараз қаласы                                   097              
  
Жаңатас қаласы                                 098              
  
Қаратау қаласы                                 099              
  
Шу қаласы                                      100              
  
                                                               
  
             Батыс Қазақстан облысы - 08                        
  
                                                               
  
Бөрiлi                                         114              
  
Жаңақала                                       115              
  
Жәнiбек                                        116              
  
Зеленов                                        118              
  
Казталовка                                     119              
  
Қаратөбе                                       120              
  
Сырым                                          122              
  
Тасқала                                        124              
  
Теректi                                        125              
  
Бөкейорда                                      126              
  
Ақжайық                                        127              
  
Шыңғырлау                                      128              
  
Ақсай қаласы                                   129              
  
Орал қаласы                                    130              
  
Чапаев қаласы                                  131              
  
                                                               
  
               Қарағанды облысы - 09                            
  
                                                               
  
Ақтоғай                                        102              
  
Жаңаарқа                                       104              
  
Ұлытау                                         106              
  
Шет                                            107              
  
Балқаш қаласы                                  108              
  
Жезқазған қаласы                               109              
  
Қаражал қаласы                                 110              
  
Приозерск қаласы                               111              
  
Сәтпаев қаласы                                 112              
  
Қарқаралы                                      133              
  
Абай                                           134              
  
Нұра                                           136              
  
Осакаровка                                     137              
  
Бұхар-Жырау                                    140              
  
Абай қаласы                                    141              
  
Қарағанды қаласы                               142              
  
Қарқаралы қаласы                               143              
  
Саран қаласы                                   144              
  
Теміртау қаласы                                145              
  
Шахтинск қаласы                                146              
  
                                                               
  
                  Қызылорда облысы - 10                         
  
                                                               
  
Арал                                           147              
  
Жалағаш                                        148              
  
Жаңақорған                                     149              
  
Қазалы                                         150              
  
Қармақшы                                       151              
  
Сырдария                                       153              
  
Шиелi                                          154              
  
Қазалы қаласы                                  155              
  
Қызылорда қаласы                               156              
  
                                                               
  
                 Қостанай облысы - 12                           
  
                                                               
  
Алтынсарин                                     178              
  
Жiтiқара                                       179              
  
Қамысты                                        180              
  
Қарасу                                         181              
  
Қарабалық                                      182              
  
Қостанай                                       183              
  
Ұзынкөл                                        184              
  
Меңдiқара                                      185              
  
Наурызым                                       186              
  
Денисов                                        187              
  
Әулиекөл                                       188              
  
Таран                                          189              
  
Сарыкөл                                        190              
  
Феодоров                                       191              
  
Жiтiқара қаласы                                192              
  
Қостанай қаласы                                193              
  
Лисаковск қаласы                               194              
  
Рудный қаласы                                  195              
  
Амангелдi                                      272              
  
Жангелдi                                       276              
  
Арқалық қаласы                                 282              
  
                                                               
  
               Маңғыстау облысы - 13                            
  
                                                               
  
Бейнеу                                         196              
  
Қарақия                                        197              
  
Маңғыстау                                      198              
  
Түпқараған                                     199              
  
Ақтау қаласы                                   200              
  
Жаңаөзен қаласы                                201              
  
Форт-Шевченко қаласы                           202              
  
Мұнайлы                                        203           
  
                Павлодар облысы - 14                            
  
                                                               
  
Ақтоғай                                        204              
  
Баянауыл                                       205              
  
Железинка                                      206              
  
Ертіс                                          207              
  
Қашыр                                          208              
  
Лебяжi                                         209              
  
Май                                            210              
  
Павлодар                                       211              
  
Успен                                          212              
  
Шарбақты                                       213              
  
Ақсу қаласы                                    215              
  
Ертіс селосы                                   216              
  
Курчатов қаласы                                217              
  
Павлодар қаласы                                218              
  
Екiбастұз қаласы                               219              
  
                                                               
  
           Солтүстiк Қазақстан облысы - 15                      
  
                                                               
  
Айыртау                                        157              
  
Уәлиханов                                      162              
  
Тайынша                                        164              
  
Ғ.Мүсiрепов атындағы                           165              
  
Ақжар                                          167              
  
Қызылжар                                       220              
  
Мағжан Жұмабаев атындағы                       221              
  
Жамбыл                                         223              
  
Есіл                                           224              
  
Мамлют                                         225              
  
Шал ақын                                       228              
  
Аққайың                                        229              
  
Тимирязев                                      231              
  
Булаево қаласы                                 232              
  
Мамлютка қаласы                                233              
  
Петропавл қаласы                               234              
  
Сергеев қаласы                                 235              
  
Тайынша қаласы -                               175      
  
            
  
            Оңтүстік Қазақстан облысы - 19                       
  
                                                               
  
Бәйдібек                                       286              
  
Арыс                                           287              
  
Мақтаарал                                      288              
  
Қазығұрт                                       289              
  
Ордабасы                                       293              
  
Отырар                                         294              
  
Сайрам                                         295              
  
Сарыағаш                                       296              
  
Созақ                                          297              
  
Төлеби                                         298              
  
Түлкібac                                       300              
  
Шардара                                        301              
  
Арыс қаласы                                    302              
  
Жетiсай қаласы                                 303              
  
Кентау қаласы                                  304              
  
Леңгiр қаласы                                  305              
  
Сарыағаш қаласы                                306              
  
Түркiстан қаласы                               307              
  
Шардара қаласы                                 308              
  
Шымкент қаласы                                 309              
  
                                                               
  
                Алматы қаласы - 20                              
  
                                                               
  
Алмалы                                         311              
  
Әуезов                                         312              
  
Бостандық                                      313              
  
Жетiсу                                         314              
  
Медеу                                          315              
  
Түрксiб                                        317              
  
Алатау                                         321              
  
Наурызбай                                      322      
  
                Астана қаласы - 21                              
  
                                                               
  
"Алматы"                                       318              
  
"Сарыарқа"                                     319             
  
Есіл                                           320